The Voyage of Jonas

On my ship, the 'Rocinante'
Wheeling through the galaxies
Headed for the heart of Cygnus
Headlong into mystery

 

Οι στίχοι είναι γνώριμοι στους απαιτητικούς ακροατές: προέρχονται από το κομμάτι Cygnus X-1 του ιστορικού άλμπουμ A Farewell to Kings των μεγάλων Rush. Προφανώς αυτούς είχαν στο μυαλό τους οι Αμερικανοί Heart of Cyngus όταν επέλεγαν το όνομα τους. Βέβαια οι επιρροές από παλιούς Rush δεν περιορίζονται στη επιλογή του ονόματος αλλά διατρέχουν τον ήχο και την ευρύτερη προσέγγιση της αμερικάνικης μπάντας, η οποία το 2012 μας χάρισε μια από τις ωραιότερες κυκλοφορίες των τελευταίων χρόνων. Ο λόγος για το The Voyage of Jonas, τον τέταρτο δίσκο των HoC.

Οι HoC δισκογραφούν από το 2007 και στην ουσία αποτελούνται από δύο άτομα, τους Jeff Lane (φωνητικά, κιθάρα, μπάσο, πλήκτρα) και τον Jim Nahikian (τύμπανα). Πρόκειται για μια μπάντα που καταφέρνει να προσφέρει ποιοτική μουσική, η οποία αν και τοποθετείται στο χώρο του progressive metal, δεν έχει σχέση με το κουραστικό και πολύπλοκο στυλ άλλων συγκροτημάτων του είδους. Όπως αναφέρθηκε παραπάνω, οι επιρροές τους εντοπίζονται στο prog-rock των Rush αλλά και στους παλιούς Iron Maiden, ενώ η θεματολογία τους είναι σταθερά προσανατολισμένη στο fantasy και την επιστημονική φαντασία.

Το TVoJ είναι χωρίς αμφιβολία η κορύφωση της πορείας των HoC. Πρόκειται για θεματικό (concept) δίσκο που αφηγείται μια ιστορία φαντασίας και αναζήτησης σε μακρινά και επικίνδυνα μέρη. Οι στίχοι είναι καλογραμμένοι και οι συνθέσεις υποστηρίζουν άψογα τον θεματικό πυρήνα του δίσκου. Το ΤVoJ περιέχει εξαιρετική μουσική, άρτια εκτελεσμένη από την μπάντα, με την έμπνευση να είναι φανερή και να ξεδιπλώνεται σε κομμάτια όπως τα Sailing North, White Witch, The Abyss of the Dragon, Moonrunner, The Isles of Ice. Όμορφες μελωδίες συνδυάζονται με προσεγμένη κιθαριστική δουλειά, η οποία σε ορισμένα σημεία -πχ το τελείωμα το Sailing North- εκτοξεύεται σε ύψη λυρισμού και συναισθηματικής φόρτισης. Η ποιότητα του δίσκου είναι αδιαπραγμάτευτη και παρά την σχετικά μεγάλη διάρκεια του (περίπου μία ώρα), το άκουσμα του δεν κουράζει αλλά διατηρεί το ενδιαφέρον του ακροατή ως το τέλος.

Climb abroad and cast away the lines, and hoist the sail
For we leave today at the light of dawn
Saying goodbye to everything I've ever known
Is not an easy thing, but I've got to go or I'll never know
 

Με το μουσικό ταξίδι του ανήσυχου Jonas, οι ΗοC απέδειξαν πως είναι δυνατό να παιχτεί καλό Heavy Metal ακόμα και στην εποχή μας, όπου τετριμμένο υλικό κατακλύζει τον χώρο του κλασικού ήχου. Δυστυχώς όμως δεν υπήρξε συνέχεια καθώς η μπάντα διαλύθηκε το 2014. Διαβάζω όμως πως ο Jeff Lane ετοιμάζεται να επαναφέρει το όνομα στην δισκογραφία. Απομένει να δούμε ποιο θα είναι το αποτέλεσμα, αν και θεωρώ πως το TVoJ δύσκολα θα ξεπεραστεί.

Χριστούγεννα 2016

Μάλλον το έχουμε ξαναγράψει πως η εποχή του Χειμερινού Ηλιοστάσιου είναι ιδανική για αναγνώση. Σε αυτό το πλαίσιο, το εκδοτικό γεγονός της περιόδου είναι χωρίς αμφιβολία η κυκλοφορία του κλασικού φιλοσοφικού έργου φαντασίας Ταξίδι στον Αρκτούρο, του σκοτσέζου συγγραφέα David Lindsay. Το βιβλίο κυκλοφόρησε πρόσφατα από τις εκδόσεις Αίολος σε μετάφραση Θωμά Μαστακούρη.

Πρόκειται για μια πολύ σημαντική προσθήκη στην ελληνική βιβλιογραφία και οφείλουμε να συγχαρούμε τις εκδόσεις Αίολος που επιμένουν να κυκλοφορούν κλασικά έργα του χώρου, σε πείσμα των καιρών. Καλές αναγνώσεις λοιπόν, και καλά Χριστούγεννα σε όλες/όλους. Θα επανέλθουμε σύντομα με ένα άλλο ταξίδι...

Μπύρες τέλος

Η πλειοψηφία όσων έχουν υπάρξει φοιτητές στην Αθήνα μάλλον γνωρίζει το καφενείο-ουζερί Τηνιακό στην Λεωφόρο Αλεξάνδρας. Προσωπικά το θεωρώ το καλύτερο μαγαζί που υπάρχει στην Αθήνα. Αυτό δεν οφείλεται στις χαμηλές τιμές του (αν και είναι ένας λόγος). Ο βασικός λόγος για την παραπάνω δήλωση είναι πως πρόκειται -ή μάλλον επρόκειτο- για ένα απολύτως αυθεντικό κατάστημα. Ούτε μουσική, ούτε χαμηλός φωτισμός, ούτε γκόμενες γκαρσόνες, ούτε οιουδήποτε είδους επιτηδεύσεις και περιττές μαλακίες. Μόνο φτηνές μπύρες και νεαρόκοσμος να συζητάει. Περάσαμε πολλές ευχάριστες βραδιές στο Τηνιακό, όσο ήμασταν φοιτητές αλλά και μετά, κοντά είκοσι χρόνια. Και γι' αυτό προκαλεί λύπη η ανακοίνωση του οριστικού κλεισίματος του, αύριο 11/12/2016.

Ωστόσο -εκτός από την ευνόητη συγκίνηση που προκαλεί-, το κλείσιμο του Τηνιακού παρουσιάζει ενδιαφέρον για έναν επιπλέον λόγο: δείχνει πόσο γρήγορα μπορεί να ευτελιστεί ο,τιδήποτε στη σημερινή ψηφιακή εποχή του διαδικτύου και των μέσων κοινωνικής δικτύωσης. Μπορεί να το διαπιστώσει αυτό κανείς εύκολα, διαβάζοντας διάφορα σχετικά άρθρα και σχόλια που κυκλοφόρησαν στο διαδίκτυο.  Εκδήλωση ελιτισμού εκ μέρους μου; Όχι, απλώς εκφράζω έναν προβληματισμό που υφίσταται εδώ και αρκετό καιρό. Εξάλλου, τείνω στην άποψη πως στις περισσότερες περιπτώσεις ο ελιτισμός είναι ανυπόστατος και υπάρχει μόνο ψωροελιτισμός, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για το πρόσωπο αυτών που τον εκφράζουν.

Από την μεριά μας, δεν μπορούμε παρά να ευχηθούμε καλή συνέχεια στους ηρωϊκούς και αγαπημένους ιδιοκτήτες του Τηνιακού που περνάει πλέον στη σφαίρα του θρύλου και να πιούμε μια μπύρα στην υγειά τους (αλλά και προς τιμή του μακαρίτη Greg Lake που έφυγε πριν μερικές μέρες), πλαισιωμένη από ένα κλασικό ανάγνωσμα για τις μακριές νύχτες του χειμώνα. Έστω και αν το μαγαζί δεν είχε Βεργίνες, αλλά βέβαια κανείς δεν είναι τέλειος. Farewell!

Sword 'n' Sorcery Metal

Από τα βάθη των αιώνων, από αρχέγονες εποχές σπαθιού και μαγείας, κλαγγές ατσαλιού και σκοτεινές επικλήσεις φτάνουν ως τα αυτιά μας. Φορείς αυτών των ξεχασμένων ήχων, δύο Heavy Metal μπάντες με κραυγαλέα ονόματα: Ironsword και Eternal Champion. Η sword 'n' sorcery θεματολογία και ο παραδοσιακός ήχος είναι τα κοινά χαρακτηριστικά των δύο συγκροτημάτων και η αφοσίωση τους σε αμφότερα δεν μπορεί να αμφισβητηθεί.

Οι πορτογάλοι Ironsword υπάρχουν αρκετά χρόνια αλλά εγώ τους πρόσεξα σχετικά πρόσφατα, όταν κυκλοφόρησαν το εξαιρετικό cd None but the brave (2015). Μέσα σε αυτό παίζουν τίμιο και ορμητικό επικό Metal, το οποίο χαρακτηρίζεται από τσαμπουκά, έμπνευση και μια προκατακλυσμιαία ατμόσφαιρα. Kομμάτια όπως τα Betrayer, Kings of the Night, Army of Darkness, Vengeance will be Mine, αποτελούν ιερές επικλήσεις στο πνεύμα του Robert Howard και αναβιώνουν τον παλιό ήχο των Manilla Road (αρχικά νόμιζα πως ο Mark Shelton κάνει guest vocals) αλλά και των Omen της εποχής του λατρεμένου Battlecry.

Honour can be restored
If blood drips from my sword
The serpent king I must slay

For fate may seem perverse
Yet I shall break the curse
The Gods have waited for this day

Ενώ ο ήχος των Ironsword είναι πιο άμεσος και "χύμα", οι αμερικάνοι Eternal Champion έχουν μια πιο σκοτεινή και μουντή ατμόσφαιρα που παραπέμπει τον υποψιασμένο ακροατή σε ξεχασμένες pulp ιστορίες ξίφους και μαγείας. Το The Armor of Ire (2016) είναι η πρώτη ολοκληρωμένη κυκλοφορία τους, από την ελληνική εταιρεία No Remorse. Ο προσανατολισμός της μπάντας είναι ξεκάθαρος, με τίτλους όπως The Last King of Pictdom ή Sing a Last Song of Valdese. Αν και θεωρώ πως έχουν περιθώρια βελτίωσης, τραγούδια όπως τα I am the Hammer και The Armor of Ire είναι εξαιρετικά και κερδίζουν εύκολα τις εντυπώσεις. Να σημειωθεί πως ο τραγουδιστής της μπάντας ασχολείται και με τη συγγραφή ιστοριών φαντασίας, μετρώντας και μια συμμετοχή στην ανθολογία Swords of Steel Ι της DMR.

Bring forth those who'd conquer.
Light flames for them to see.
Their heads will hang from my hand.
This reign can never be.

Κλείνοντας αυτή τη σύντομη παρουσίαση, μπορώ να πω πως θεωρώ τους Eternal Champion πληρέστερους ως concept, αλλά μουσικά προτιμώ τους Ironsword. Το σημαντικό είναι πως και οι δύο μπάντες πείθουν εξίσου για τη σοβαρότητα τους. Παλιομοδίτες, χαμένοι σε ηρωϊκούς -και εν μέρει αδιέξοδους- κόσμους, με θριαμβεύοντες πολεμιστές στα εξώφυλλα και αδιαφορία για τις τρέχουσες τάσεις, οι Ironsword και οι Eternal Champion είναι εδώ για να μας θυμίσουν μια Υπόσχεση που δόθηκε πριν πάρα πολύ καιρό: πως κάποια μέρα ένας βάρβαρος σπαθοφόρος θα καθήσει στον θρόνο της θρυλικής Aquilonia. Εως τότε...

Ηδονή

Το καλοκαίρι που μας αφήνει είναι η καταλληλότερη εποχή για την αναζήτηση της Ηδονής και το ιστολόγιο την τίμησε στο βαθμό που μας επιτρέπουν τρόποι σκέψης και συμπεριφοράς στους οποίους οι ίδιοι έχουμε εγκλωβίσει τους εαυτούς μας. Η φωτογραφία αφιερώνεται στους Θ. και Χ.

Who Fears the Devil?

Πολλοί εκεί έξω θα θυμούνται το βιβλίο Ο Σκοτεινός Κόσμος  του Henry Kuttner που είχε κυκλοφορήσει πριν πολλά χρόνια από τις εκδόσεις Ωρόρα σε μετάφραση Γιώργου Μπαλάνου (διάσημο και για τον επίλογο του με την ενδιαφέρουσα ανάλυση του μεταφραστή). Το βιβλιαράκι αυτό είχε ένα όμορφο εξώφυλλο της γνωστής ζωγράφου φαντασίας Rowena Morrill με έναν νεαρό άντρα που έχει κατασκηνώσει σε μια ερημιά με μόνη συντροφιά την κιθάρα του, ενώ τον παραμονεύουν διάφορα τρομακτικά πλάσματα.

Θυμάμαι πως εκείνη την εποχή, διαβάζοντας την νουβέλα του Kuttner, προσπαθούσα -χωρίς επιτυχία- να τη συνδέσω με το ατμοσφαιρικό εξώφυλλο. Μια σύνδεση που φυσικά δεν υφίσταται καθώς -όπως ανακάλυψα πρόσφατα- το εξώφυλλο έχει να κάνει με έναν διάσημο ήρωα ενός άλλου αμερικανού συγγραφέα. Ο συγγραφέας είναι βέβαια ο θρύλος των pulp περιοδικών Manly Wade Wellman (1903-1986) και ο ήρωας ο John, γνωστός και ως John the Balladeer ή Silver John.

“Where I’ve been is places, and what I’ve seen is things, and there’ve been times I’ve run off from seeing them, off to other places and things. I keep moving, me and this guitar with the silver strings slung behind my shoulder. Sometimes I’ve got food with me, and an extra shirt maybe, but most times just the guitar, and trust to God for what I need else.”

 

Ο John είναι ένας περιπλανώμενος μουσικός που ταξιδεύει από μέρος σε μέρος στην ευρύτερη περιοχή των Απαλάχιων Ορέων (Appalachian Mountains) στην Βόρεια Καρολίνα των ΗΠΑ. Η συγκεκριμένη περιοχή του Παλαιού Νότου (Old South) βρίθει από θρύλους και προλήψεις, των οποίων ο ΜWW υπήρξε μελετητής. Σε αυτά τα απομονωμένα μέρη, μακριά από τα φώτα και την θορυβώδη ζωή των πόλεων, παράξενα και επικίνδυνα πλάσματα στοιχειώνουν τα πυκνά δάση, τις βαθιές κοιλάδες και τις απότομες πλαγιές. Οι ντόπιοι λένε ιστορίες για κατάρες, μάγους και λιμνούλες χωρίς πάτο που στα βάθη τους λάμπουν χρώματα από άλλους κόσμους. Από το στόμα τους θα ακούσετε μισόλογα για τον Hoodoo Man  και για αινιγματικά όντα με ονόματα όπως Τhe Flat, Τhe Toller, Τhe Behinder. Μέσα σε αυτό το σκηνικό κινείται ο John, πάντοτε στο πλευρό όσων έχουν ανάγκη. Με μόνα του όπλα την καλή του καρδιά, τις γνώσεις του πάνω στις τοπικές παραδόσεις και την κιθάρα του με τις ασημένιες χορδές, ο John έρχεται αντιμέτωπος με μάγους, φαντάσματα, οντότητες από άλλες διαστάσεις και άλλους υπερφυσικούς εχθρούς. Φυσικά τα βγάζει πάντα πέρα, λέγοντας στην πορεία και ένα ή δύο παλιά φολκ τραγούδια της περιοχής.

Οι περιπέτειες του John ξετυλίγονται σε μια σειρά διηγημάτων που εμφανίστηκαν την δεκαετία του 1950 στο περιοδικό The Magazine of Fantasy and Science Fiction. To 1963 συγκεντρώθηκαν σε μια συλλογή με γενικό τίτλο Who Fears the Devil από τον εκδοτικό οίκο Arkham House με ένα εξώφυλλο του μεγάλου Lee Brown Coye. Ακολούθησαν επανεκδόσεις, επαυξημένες εκδόσεις και κάποιες μεταγενέστερες νουβέλες που γράφτηκαν κυρίως την δεκαετία του 1980. Στα χέρια μου βρίσκεται η έκδοση της Dell με το εξώφυλλο της Rowena και την όμορφη εσωτερική εικονογράφηση του Tim Kirk, η οποία περιέχει τα διηγήματα της συλλογής του 1963. 

Το Who Fears the Devil περιέχει σύντομες ιστορίες ενός πολύ ιδιαίτερου είδους αμερικάνικου fantasy. Σε κάποιον σύγχρονο αναγνώστη μάλλον θα φανούν απλοϊκές και αφελείς, αλλά η αξία τους έγκειται στην μοναδικότητα του θέματος, το οποίο έχει να κάνει με τις παραδόσεις και τους ανθρώπους των Απαλάχιων. Επιπλέον, ο συγγραφέας έχει φροντίσει να προσθέσει κάποιες προχωρημένες πινελιές, όπως αναφορές σε παράλληλες διαστάσεις και σε διαστελλόμενα σύμπαντα, που κάνουν αυτές τις ιστορίες να ξεχωρίζουν από το σωρό και να κερδίσουν τον απαιτητικό αναγνώστη. Δεν είναι τυχαίο άλλωστε πως η καλύτερη ιστορία της ανθολογίας -το Nine yards of other cloth- προτάθηκε για βραβείο Hugo. 

O ίδιος ο John είναι μια αξιομνημόνευτη φιγούρα. Ακέραιος, ανιδιοτελής και ευγενής, κατά κάποιο τρόπο αποτελεί -εν μέρει εξιδανικευμένη- έκφραση της συλλογικής ψυχής των παραδοσιακών κατοίκων των βουνών του παλιού αμερικάνικου Νότου. Πανω απ' όλα ενσαρκώνει το αρχέτυπο του περιπλανώμενου ήρωα και είναι καλό να ξέρουμε πως βρίσκεται κάπου εκεί έξω με την κιθάρα του και την καλή του καρδιά.

O δημιουργός του John γεννήθηκε στην Ανγκόλα -τότε πορτογαλική αποικία- όπου ο πατέρας του υπηρετούσε ως γιατρός. Όταν ο Wellman ήταν μικρός η οικογένεια του μετακόμισε στις ΗΠΑ και το 1951 ο συγγραφέας εγκαταστάθηκε μόνιμα στην Βόρεια Καρολίνα. Οι ιστορίες του John αποτελούν ένα μόνο μέρος της γόνιμης λογοτεχνικής παραγωγής του  MWW ο οποίος -μεταξύ άλλων- έγραψε επιστημονική φαντασία, fantasy της Εποχής του Λίθου (οι ιστορίες του Hok), ιστορίες με απόκρυφους ντετέκτιβ αλλά και βιβλία που είχαν να κάνουν με την τοπική ιστορία του αμερικάνικου Νότου και τον αμερικάνικο Εμφύλιο. Tιμήθηκε δύο φορές με το βραβείο World Fantasy το 1975 και το 1980. Στην χώρα μας παραμένει άγνωστος, όπως και πολλοί άλλοι αξιόλογοι και παραγωγικοί συγγραφείς της ηρωϊκής εποχής των pulp περιοδικών.

Manly Wade Wellman

Επιστρέφοντας στην αρχική μου αναφορά στον Henry Kuttner, διαβάζω πως υπήρξε φίλος του MWW. Φαίνεται λοιπόν πως -έστω και τυχαία- το εξώφυλλο του Σκοτεινού Κόσμου συνδέει τα έργα δύο συγγραφέων που γνωριζόντουσαν προσωπικά. Άλλωστε οι μυημένοι γνωρίζουν πως τα πάντα συνδέονται. Για όσους τουλάχιστον έχουν την ικανότητα να το αντιληφθούν...