How have the mighty fallen

Υποψιάζομαι πως πολλούς θα τους ξενίσει η συγκεκριμένη ανάρτηση και κάποιοι ίσως μπουν στον πειρασμό να με κράξουνε. Ο σχολιασμός της επικαιρότητας δεν είναι στις άμεσες προτεραιότητες του ιστολογίου αλλά έχει ενδιαφέρον να κάνουμε μια εξαίρεση. Και η εξαίρεση αυτή αφορά τον γνωστό Πέτρο Κωστόπουλο, -μεταξύ άλλων- δημοσιογράφο, εκδότη και προπαγανδιστή του lifestyle στη σύγχρονη νεοελληνική πραγματικότητα.

Ξεκαθαρίζω πως ο συγκεκριμένος τύπος μου είναι απολύτως απεχθής και θεωρώ τα περιοδικά του εμετούς. Το lifestyle που προωθούσε είναι ένας ελεεινός και αντιπνευματικός τρόπος ζωής, μια αποθέωση της τσόντας και του νεοπλουτισμού. Ωστόσο, πιστεύω πως το ίδιο ελεεινό είναι και ένα είδος anti-lifestyle που έχει αναπτυχθεί τα τελευταία χρόνια στη χώρα μας και εκπροσωπείται από διάφορους μουσάτους, "προοδευτικούς", εναλλακτικούς, μπαφάτους, θαμώνες ελεύθερων κάμπινγκ και πλατειών με ελευθεριακή κουλτούρα κτλ. Πολλοί από αυτούς τους θιασώτες του anti-lifestyle έσπευσαν να πανηγυρίσουν και να κράξουν τον Κωστόπουλο, όταν πριν λίγο καιρό τα περιουσιακά στοιχεία της εταιρείας του κατασχέθηκαν και ο τελευταίος ανακοίνωσε πως αντιμετωπίζει σοβαρά οικονομικά προβλήματα. Η μικροπρέπεια και η μνησικακία χτύπησαν κόκκινο. Το μηδενικό επιτέλους εκμηδενίστηκε -όπως ήταν αναμενόμενο να συμβεί- και όσοι ένιωθαν μειονεκτικά απέναντι του βρήκαν την ευκαιρία να χύσουν το δηλητήριο τους. Προσωπικά, η πτώση του κυριότερου εκφραστή του lifestyle δεν μου προκάλεσε χαρά. Είναι απλά ένα γεγονός που παρατηρώ με ενδιαφέρον. Ούτε τον λυπάμαι βέβαια. Λυπάμαι μόνο για τους εργαζόμενους της εταιρείας του. Ο εχθρός έπεσε και εμείς γυρνάμε το βλέμμα και κοιτάμε μπροστά. Ευτυχώς η μνησικακία είναι χαρακτηριστικό άλλων ιδεολογικών χώρων και όχι του δικού μας. Και επιπλέον, έχουμε ακόμα την χολέρα του anti-lifestyle να βασανίζει την αισθητική μας :-) Tα ξαναλέμε σύντομα με Conan και κόκκινα καρφιά. Hail!

ΥΓ) Σε αντίθεση με όσα υποδηλώνει ο τίτλος της ανάρτησης ποτέ δεν θεώρησα τον Κωστόπουλο "mighty". Απλά ήθελα έναν πιασάρικο τίτλο.

Σκέψεις #1

Κάνοντας μια βόλτα στα βιβλιοπωλεία και χαζεύοντας τα ράφια με τα βιβλία φαντασίας διαπιστώνει κανείς πως δύο είναι οι κυρίαρχες τάσεις όσον αφορά τις επιλογές βιβλίων που μεταφράζονται στη γλώσσα μας. Από την μια λοιπόν έχουμε τις τριλογίες (ή ν-λογίες) επικής φαντασίας και από την άλλη τα διάφορα -συνήθως νεανικά- βιβλία με βαμπίρ. Δεν είμαι φίλος ούτε του πρώτου, ούτε του δεύτερου είδους. Θεωρώ τις ν-λογίες (αφήνω φυσικά έξω το θεμελιώδες Lord of the Rings) κουραστικές και δεν καταλαβαίνω γιατί κάθε καινούργιος συγγραφέας πρέπει να γράψει μια σειρά βιβλίων-τσιμεντόλιθων για τον κόσμο που έχει δημιουργήσει και όχι μια απλή νουβέλα ή μια σειρά διηγημάτων. Θα μου πείτε πως κάτι τέτοιο είναι απαραίτητο για να αναπτύξει τους χαρακτήρες του και την πλοκή του αλλά είναι οι χαρακτήρες και η πλοκή το ζητούμενο στην λογοτεχνία φαντασίας; Κατά την γνώμη μου όχι. Για μένα το ζητούμενο είναι η ατμόσφαιρα, οι εικόνες που εξάπτουν τη φαντασία του αναγνώστη, η αίσθηση του εξωπραγματικού και του απόκοσμου, το όλο weirdness ή otherworldiness που πρέπει να διαποτίζει το έργο φαντασίας. Τι να μου πει μια σαπουνόπερα σερβιρισμένη σε ένα fantasy περιτύλιγμα; Βέβαια καταλαβαίνω πως οι περισσότεροι σύγχρονοι συγγραφείς επιθυμούν να καθιερωθούν ως λογοτέχνες αλλά αν το έργο τους στερείται των στοιχείων που προανέφερα τότε προσωπικά με αφήνει αδιάφορο. Σπαθί, μαγεία, σκοτεινοί θεοί και καταιγιστική περιπέτεια είναι τα στοιχεία που δεν θα πάψω να αναζητώ σε κάθε fantasy έργο.

O πίνακας του Chris Achilleos δείχνει τον δρόμο για βίαιο και περιπετειώδες sword 'n' sorcery

Για τα βιβλία με βαμπίρ που μας έχουν κατακλύσει τι να γράψω; Λυπάμαι μόνο που τόσα κλασικά έργα της λογοτεχνίας τρόμου παραμένουν αμετάφραστα και άγνωστα στο ελληνικό αναγνωστικό κοινό και οι Έλληνες εκδότες προτιμούν τα εφηβικά ρομάντζα με βρυκόλακες. Σέβομαι τον βρυκόλακα ως σύμβολο της Φανταστικής Λογοτεχνίας αλλά η κατάσταση με τα κάθε είδους Twilight έχει παραγίνει. Όχι άλλα μελαγχολικά βαμπίρ ρε παιδιά, ας τα καταναλώσει επιτέλους κάποια εξωδιαστατική οντότητα!

Προσοχή, δεν υποστηρίζω πως τα παραπάνω είδη δεν έχουν καμία αξία. Απλά, έχω την αίσθηση πως κάπου δεν μπαίνουν οι σωστές προτεραιότητες. Και δυσανασχετώ να βλέπω πχ το The broken sword του Poul Anderson ή τα έργα των Karl Edward Wagner ,Robert Bloch, Fritz Leiber και πολλών άλλων να παραμένουν αμετάφραστα και να ξοδεύεται χαρτί, χρόνος και χρήμα για άλλη μια βαρετή ν-λογία. Από την άλλη, ίσως να μην βρίσκονταν και πολλοί Έλληνες αναγνώστες για να τα εκτιμήσουν και μάλλον αυτό είναι το πιο απογοητευτικό...

Κλείνοντας, σας παραπέμπω στις τρεις εξαιρετικές αναρτήσεις του universechildren.blogspot με θέμα το Cimmerian Heavy Metal:

Πρώτο μέρος

Δεύτερο μέρος

Τρίτο μέρος

Πρόκειται για το άρθρο που πάντα ήθελα να γράψω αλλά τώρα θα περιοριστώ απλά να το διαβάζω :-) Τα λέμε!

Shine on Mark!

Οι περισσότεροι θα το έχετε ήδη μάθει: ο Mark Reale, κιθαρίστας και αρχηγός των Riot, δεν είναι πια μαζί μας. Έχασε χθες την μάχη με την αρρώστια που τον βασάνιζε -χωρίς εμείς να το γνωρίζουμε- για το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του. Ο Mark ήταν πολύ σπουδαίος μουσικός και μια από τις σημαντικότερες φυσιογνωμίες του Hard 'n' Heavy. Warrior, Bloodstreets, Showdown, Thundersteel, Fight or fall, Outlaw, Swords and tequila, Glory calling, Black leather and glittering steel, Gunfighter, You burn in me: είναι πάρα πολλές οι κομματάρες και οι συγκινήσεις που μας προσέφερε ο Mark.

Ο Mark κουβαλούσε μέσα του την ψυχή του Heavy Metal. Θεωρώ τον εαυτό μου πολύ τυχερό που είχα την ευκαιρία να τον δω live δύο φορές προτού μας αφήσει. Και ομολογώ πως νιώθω περίεργα βλέποντας να χάνονται άνθρωποι που δεν γνώρισα ποτέ από κοντά αλλά έχουν παίξει τόσο σημαντικό ρόλο στη ζωή μου με την τέχνη τους.

Θα μας λείψεις αδελφέ μου. Χαιρετισμούς στον Guy και στον Rhett. Shine on!

Road Warrior

Το παρόν ιστολόγιο τρέφει μεγάλη αγάπη για τους μοναχικούς ήρωες. Είτε αυτοί είναι βάρβαροι σπαθοφόροι σε προκατακλυσμιαίους κόσμους, είτε περιπλανώμενοι ιππότες του Μεσαίωνα, είτε παράνομοι πιστολέρο της Άγριας Δύσης. Η καρδιά μας είναι πάντοτε μαζί τους, εκεί έξω στις ερημιές που περιπλανιούνται στα πλαίσια μιας ασαφούς Αναζήτησης. Όμως δεν έχουμε το βλέμμα στραμμένο μόνο στο παρελθόν αλλά ατενίζουμε και το μέλλον. Και εκεί, σε ένα μετα-αποκαλυπτικό τοπίο στέκει αγέρωχος ο Πολεμιστής των Δρόμων, τον οποίο ενσάρκωσε ο γνωστός Mel Gibson στο δεύτερο Mad Max.

Συντροφιά με τον σκύλο του και μια κοντόκανη καραμπίνα περιπλανιέται στην Έρημη Χώρα τσακισμένος εσωτερικά, χωρίς σαφή σκοπό, ψάχνοντας μόνο βενζίνη για το μαύρο του αμάξι. Μέχρι τη στιγμή που στον δρόμο του θα βρεθεί μια προσπάθεια αναβίωσης της οργανωμένης κοινωνίας και θα ζητήσει τη βοήθεια του ενάντια στο Χάος που την απειλεί (η οχυρωμένη εγκατάσταση άντλησης πετρελαίου που πολιορκείται από τους τρελαμένους μηχανόβιους του τρομερού Humungus). Ο μαυροντυμένος Max θα ανταποκριθεί στο κάλεσμα για τους δικούς του λόγους και τότε το αίμα θα κυλίσει και η άσφαλτος θα πάρει φωτιά! Και όταν στο τέλος το λυκόφως καταπιεί την ρημαγμένη -αλλά ακόμα όρθια- φιγούρα του, το όνομα του θα έχει γίνει θρύλος. Αυτή είναι η μοίρα του μοναχικού περιπλανώμενου: να παρεμβαίνει και στη συνέχεια να χάνεται ενώ η μνήμη του ζει στα τραγούδια και στα όνειρα τον ανθρώπων.

Το Mad Max 2 είναι μια εξαιρετική ταινία δράσης που αφηγείται μια πολύ παλιά ιστορία. Σκηνοθετήθηκε από τον George Miller και προβλήθηκε το 1981 (στην Αμερική με τον τίτλο The Road warrior). Αποτελεί για μένα εμβληματικό φιλμ της αθάνατης δεκαετίας του '80 μαζί με άλλες ταινίες όπως το Lost boys, το Superman 2, τα Rocky 3 και 4 (ναι ρε, το Rocky 4), το Terminator, το The running man ή το Top gun. Ακολουθήθηκε από ένα ακόμη φιλμ, το Mad Max Beyond Thunderdome. Εννοείται πως τοποθετείται μέσα στις δέκα πιο αγαπημένες μου ταινίες και την προτείνω ανεπιφύλακτα σε όλους τους λάτρεις της περιπέτειας.

Μέσα από καπνούς, φωτιές και σμπαραλιασμένα σίδερα ο Πολεμιστής των Δρόμων στέκεται όρθιος, κυρίαρχος της Έρημης Χώρας. Αδιάφορος για τις ζηλόφθονες ματιές μας, μας γυρνάει την πλάτη και απομακρύνεται. Η Αναζήτηση δεν σταματά ποτέ...

Πιο σκοτεινός απ' ό,τι νομίζεις

Όσοι επιμένουν να μην δέχονται μια πλήρως ορθολογιστική ερμηνεία του κόσμου μας, γνωρίζουν πως ο τελευταίος είναι πολύ πιο σκοτεινός απ' ό,τι νομίζουν οι περισσότεροι άνθρωποι. Ευτυχώς για εμάς που αναζητούμε το διαφορετικό, πολλές φορές η φαντασία κάποιων συγγραφέων μας επιτρέπει να ρίξουμε κλεφτές ματιές πίσω από το πέπλο της συναινετικής πραγματικότητας και να γίνουμε κοινωνοί εναλλακτικών και σκοτεινών προσλήψεων του κόσμου στον οποίο ζούμε και τον οποίο κάποιοι θεωρούν γνωστό και δεδομένο.

Χίλιαδες χρόνια πριν την εποχή μας ένας άγριος πόλεμος έλαβε χώρα μεταξύ των ανθρώπινων προγόνων μας και μιας φυλής με ανθρώπινη μορφή αλλά με τρομερές μαγικές δυνάμεις. Θα μπορούσαμε να αποκαλέσουμε τα μέλη αυτής της εχθρικής φυλής λυκανθρώπους αλλά η αλήθεια είναι πως μπορούσαν να πάρουν όποια μορφή ήθελαν. Οι λυκάνθρωποι ήταν εχθροί της ανθρώπινης φυλής και οι πρόγονοι μας ήταν τα θηράματα τους. Για αιώνες οι άνθρωποι ήταν σκλάβοι της φυλής των μάγων και ζούσαν με τον φόβο των νυχτερινών επιθέσεων τους. Τελικά όμως οι πρόγονοι μας κατάφεραν να επικρατήσουν στον πόλεμο ενάντια στους λυκανθρώπους χάρη στη χρήση ασημένιων όπλων και τη εξημέρωση του σκύλου που αποδείχτηκε πολύτιμος σύμμαχος στον αγώνα των ανθρώπων για επιβίωση. Η μαγική φυλή ηττήθηκε και φυλετικές μνήμες της νίκης των ανθρώπων επιβίωσαν στους μύθους όλων των λαών, όπως για παράδειγμα στο δέσιμο με αλυσίδες του φοβερού λύκου Fenrir της σκανδιναβικής παράδοσης.


Όμως ο εχθρός του ανθρώπου νικήθηκε αλλά δεν καταστράφηκε: με το πέρασμα των αιώνων οι μάγοι-λυκάνθρωποι είχαν αναμειχθεί με την ανθρώπινη φυλή και λίγο από το αίμα τους κυλάει στις φλέβες κάθε ανθρώπου. Και αυτοί που έχουν απαντήσει στο κάλεσμα του σκοτεινού αίματος μέσα τους προετοιμάζουν την έλευση ενός Μαύρου Μεσσία -του Παιδιού της Νύχτας- οι τρομερές δυνάμεις του οποίου θα οδηγήσουν τους λυκανθρώπους στην οριστική επικράτηση. Ο Will Barbee δεν τα γνώριζε όλα αυτά αλλά η γνωριμία του με μια αινιγματική κοκκινομάλα -ή μήπως κόκκινη;- γυναίκα τον παρέσυρε σε μια εφιαλτική περιπέτεια στο τέλος της οποίας θα έπρεπε να επιλέξει μεταξύ του Καλού και του Κακού. Αλλά βέβαια το Καλό και το Κακό είναι έννοιες εντελώς σχετικές...

Όλα τα παραπάνω τα συναντάμε στην εξαιρετική νουβέλα Darker than you think του αμερικανού συγγραφέα επιστημονικής φαντασίας Jack Williamson, η οποία κυκλοφόρησε τη δεκαετία του 1940. Αν και σήμερα ορισμένα σημεία του φαντάζουν παλιομοδίτικα, το Darker than you think είναι ένα έργο που ξεφεύγει από τα απλοϊκά πλαίσια της pulp λογοτεχνίας και τοποθετείται μεταξύ των κορυφαίων έργων μυστηρίου και φαντασίας. Κάποια από τα στοιχεία που το ξεχωρίζουν -πέρα από το ότι καταφέρνει να κρατά τον αναγνώστη σε διαρκή αγωνία- είναι η όλη θεωρία συνομωσίας που αναπτύσσει ο συγγραφέας, η πρωτότυπη επιστημονική εξήγηση που προτείνει για το φαινόμενο της λυκανθρωπίας αλλά και η περιγραφή των διευρυμένων αισθήσεων που προκαλεί η "μεταμόρφωση". Και φυσικά η λεπτή ειρωνεία του Williamson προς τους σκεπτικιστές, η σπόντα που πετάει στις τελευταίες γραμμές του βιβλίου αλλά και το απρόσμενο τέλος που διχάζει τον αναγνώστη. Και πάνω απ' όλα είναι αυτή η αίσθηση αρχαίας απειλής που ένιωσα να αναδύεται από τις σελίδες του βιβλίου καθώς το διάβαζα: ένας φόβος για πράγματα που είναι θαμμένα βαθιά στο υποσυνείδητο μας, απομεινάρια πανάρχαιων, σκοτεινών εποχών...


Δεν μπορώ να γράψω περισσότερα και φοβάμαι πως ήδη αποκάλυψα πάρα πολλά προς τους επίδοξους αναγνώστες. Είτε διαβαστεί ως απλό αφήγημα φαντασίας, είτε εξεταστεί και σε ένα δεύτερο -πιο βαθύ- επίπεδο, το Darker than you think είναι ένα κλασικό έργο της Φανταστικής Λογοτεχνίας. Το Παιδί της Νύχτας σας περιμένει, θα απαντήσετε στο κάλεσμα του;

Πρώτη εικόνα: το δέσιμο του Fenrir. Κόστισε στον Tyr το ένα του χέρι.

Δεύτερη εικόνα: εξώφυλλο παλιάς έκδοσης του βιβλίου. Η κόκκινη γυναίκα καβάλα στο Θηρίο...

Τρίτη εικόνα: ο λυκάνθρωπος του Frank Frazetta.

Το Darker than you think δεν έχει μεταφραστεί στα ελληνικά αλλά από τις εκδόσεις Γαβριηλίδης κυκλοφορεί στη γλώσσα μας ένα άλλο βιβλιαράκι του Jack Williamson με τίτλο Οι λύκοι του σκότους το οποίο επίσης παρουσιάζει ενδιαφέρον.

Enter 2012

Το 2012 ξεκίνησε και προβλέπεται αρκετά δύσκολο. Εύχομαι καλή χρονιά και καλό κουράγιο σε όλους. Ακούστε δυνατό Heavy Metal για να παίρνετε δυνάμεις! Επίσης, αναζητήστε το νέο -ένατο- τεύχος του περιοδικού Φανταστική Λογοτεχνία.

Για μια ακόμα φορά το περιοδικό περιέχει πολύ ενδιαφέροντα άρθρα και θεωρώ πως προσφέρει μια μοναδική -για τα ελληνικά δεδομένα- προσέγγιση στη λογοτεχνία του φανταστικού. Καλή χρονιά λοιπόν και τα ξαναλέμε σύντομα...